BİZİM TƏQVİM: 25 sentyabrda baş vermiş tarixi hadisələr

25 sentyabr 1989-cu ildə Azərbaycan Ali Soveti suverenlik haqqında bəyannamni qəbul edib.

Bəs sentyabrın 25-də dünyada daha hansı hadisələr baş verib?

1. 25 sentyabr 1396-cı ildə Osmanlı dövlətinə qarşı Papalığın təşkil etdiyi səlib ordusu Niğboluda müharibəyə başladı. Osmanlı sultanı Yıldırım Bəyazid səlib ordusunu məğlub edərək qələbə qazandı.

2. Kolumb 25 sentyabr 1493-cü ildə ikinci dəfə Amerikaya səyahətə yola düşür.

3. 25 sentyabr 1763-cü ildə Rusiyada ilk ictimai xəstəxana açılıb.

4. 1804-cü ilin bu günündə Amerikada ilk insan hüquqları Bəyannaməsi qəbul edilib.

5. 1950-ci ildə Koreya müharibəsi zamanı sentyabrın 25-də BMT əsgərləri Seulu ələ keçirdi. Həmin gün BMT-nin tabeliyinə verilən və 4500 əsgərdən ibarət Türkiyə hərbi hissəsi İskəndərundan hərəkətə keçdi.

6. 25 sentyabr 1957-ci ildə ABŞ-ın Los Anceles ştatında 9 qaradərili uşağın ağdərililərin olduğu məktəbə getməsinə ağdərililər tərəfindən etiraz edildi.

7. 25 sentyabr 1978-ci ildə ABŞ-da San-Dieqo şəhərində ağır təyyarə qəzası baş verib. “Pacific Southwest Airlines”ə məxsus və Sakramento-Los Anceles-Sandieqo reysini həyata keçirən “Boeing-727-214” tipli sərnişin təyyarəsi eniş zamanı “Cessna 172” kiçikhəcmli təyyarə ilə toqquşub. Toqquşma nəticəsində 144 nəfər həlak olub.

8. 25 sentyabr 1970-ci ildə Bakıda Bakmil metrostansiyasının açılışı olub.

9. Türkiyədən oğurlanan və ABŞ-ın Metropolitan muzeyində nümayiş etdirilən, 432 hissədən ibarət “Karun xəzinəsi” 1993-cü il sentyabrın 25-də ölkəyə geri gətirildi.

10. 25 sentyabr 2011-ci ildə Bakıda boks üzrə XVI dünya çempionatının təntənəli açılış mərasimi keçirilib.

11. 25 sentyabr 2017-ci ildə Almaniyada keçirilən parlament seçkilərində İkinci Dünya Müharibəsindən sonra ilk dəfə irqçi partiya məclisdə yer aldı.

12. İraqın şimalındakı Bərzani hökuməti 2017-ci ilin 25 sentyabrında müstəqillik üçün referendumu keçirdi. İraq, Türkiyə və Suriya bölgədə həyata keçirilən bu prosesə icazə verməyəcəklərini açıqladılar.

13. 2018-ci ilin bu günündə Azərbaycanın ikinci rabitə peyki Azerspace-2 Kuru kosmodromundan Fransanın Arianespace şirkəti tərəfindən Ariane-5 daşıyıcı raketi ilə orbitə buraxılıb.

14. 25 sentyabr 2018-ci ildə Azərbaycan və San-Tome və Prinsipi arasında diplomatik əlaqələr qurulub.

Sentyabrda həm də bu tarixi şəxsiyyətlər xatırlanır:

1. 1970-ci ilin 25 sentyabr tarixində “Qərb cəbhəsində yenilik yoxdur” kitabının müəllifi, alman yazıçısı Erix Mariya Remark dünyadan köçüb.

2. Azərbaycan şairi Mirzə Əli Möcüz 25 sentyabr 1934-cü ildə vəfat edib.

3. Azərbaycan kinorejissoru, televiziya rejissoru, Azərbaycan SSR əməkdar incəsənət xadimi. Azərbaycan kinosunda "müəllif" kinosunun nümayəndələrindən biri Arif Babayev 25 sentyabr 1928-ci ildə anadan olub.

4. Azərbaycan hərbçisi, Milli Qəhrəman Sərdar Səfərov 25 sentyabr 1991-ci ildə şəhidlik zirvəsinə ucalıb.

5. 25 sentyabr 2012-ci ildə Türkiyənin xalq mahnıları sənətkarı Neşet Ertaş həyatla vidalaşıb.
 

Surxay Atakişiyev, Bizim.Media