Uşaqların ekrana baxma müddəti ilə bağlı yeni araşdırma

Uşaqların telefon, planşet və digər elektron cihazlardan istifadə müddətinin onların psixoloji və sosial inkişafına təsiri gözlənildiyi qədər sadə deyil. Yeni araşdırma göstərib ki, uşağın ekranda keçirdiyi vaxtdan daha çox, ekrandan necə və nə məqsədlə istifadə etməsi əhəmiyyətli ola bilər.

Bizim.Media xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, Edinburq Universiteti və London İmperial Kollecinin alimləri Şotlandiyada aparılan uzunmüddətli araşdırmada iştirak edən 3 786 uşağın məlumatlarını təhlil ediblər.

Uşaqların 5, 10 və 15 yaşlarında məktəbdənkənar ekran istifadəsi ilə emosional, davranış və sosial inkişafları müqayisə olunub.

Nəticələr 5 və 10 yaşlı uşaqlarda ekran qarşısında keçirilən vaxtla inkişaf çətinlikləri arasında ciddi əlaqə olmadığını göstərib. Erkən yaşlarda ekran istifadəsinin çox olması 10 yaşda müəyyən çətinliklərlə əlaqələndirilsə də, bu əlaqə 15 yaşda davam etməyib.

15 yaşlı uşaqlarda isə gündə bir saatdan çox sosial şəbəkələrdən istifadə edənlərin emosional və davranış baxımından ciddi çətinliklər yaşamaq ehtimalı bir saatdan az istifadə edənlərlə müqayisədə daha aşağı olub.

Tədqiqatçılar bunun sosial şəbəkələrin uşaqların dostları ilə əlaqələrini və sosial dəstək imkanlarını artırması ilə bağlı ola biləcəyini düşünürlər. Lakin onlar bu nəticənin sosial şəbəkələrin uşaqlara fayda verdiyini sübut etmədiyini də vurğulayırlar. Daha yaxşı sosial münasibətləri olan uşaqların sosial şəbəkələrdən istifadə etməyə daha çox meylli olması da mümkündür.

Araşdırmanın müəllifləri bildirirlər ki, yalnız ekran qarşısında keçirilən vaxtı məhdudlaşdırmağa yönələn tövsiyələr uşaqların ekran istifadəsi ilə inkişafı arasındakı mürəkkəb əlaqəni tam əks etdirməyə bilər.

Mütəxəssislərin fikrincə, gələcək araşdırmalarda uşaqların ekranda konkret olaraq nə etdikləri, bunu tək və ya başqaları ilə birlikdə etdikləri, həmçinin ekran istifadəsinin açıq havada vaxt keçirmək və üz-üzə ünsiyyət kimi fəaliyyətlərə nə qədər təsir etdiyi də araşdırılmalıdır.

Alimlər həmçinin qeyd edirlər ki, araşdırmada istifadə olunan məlumatlar 2009-cu ildən başlayır.

Həmin vaxt smartfon və planşetlər indiki qədər geniş yayılmamışdı. Buna görə də daha yeni məlumatlarla aparılacaq araşdırmalar fərqli nəticələr göstərə bilər.

Bizim.Media